|
Franciszek Żwirko i Stanisław Wigura Data 11 września większości osób kojarzy się z zamachami na World Trade Center. Ale jest to również rocznica istotna dla Polaków z innego względu. Dokładnie siedemdziesiąt lat temu, 11 września 1932 roku, w nieszczęśliwym wypadku w Cierlicku (Czechy) zginęło dwóch szczególnych ludzi – Franciszek Żwirko i Stanisław Wigura. Dwa tygodnie wcześniej, 28 sierpnia 1932 roku, pilotowany przez nich samolot polskiej konstrukcji RWD-6 (jednym z jego twórców był Wigura) odniósł spektakularny sukces wygrywając prestiżowe międzynarodowe zawody lotnicze Challenge 1932. Polskie zwycięstwo odbiło się szerokim echem w całym ówczesnym lotniczym świecie. Była to w wówczas niemała sensacja, ponieważ pokonane zostały takie ówczesne potęgi lotnicze, jak Niemcy czy Włochy. Dzień 28 sierpnia został potem ogłoszony Świętem Lotnictwa Polskiego. Rok 2002 ogłoszono na Zaolziu (w Czechach) Rokiem Żwirki i Wigury.
|
 |
Zwycięstwo
polskie wywołało falę entuzjazmu w kraju. Na lotnisku mokotowskim
powracających triumfatorów witały tłumy. Entuzjazmowi szybko przybył
jednak nowy kompan – smutek. 11 września zwycięska załoga wykonywała
lot na pokazy lotnicze do Pragi. W okolicach
Morawskiej Ostrawy samolot dostał się w obszar burzy i został zepchnięty
z trasy w stronę granicy polsko-czeskiej. Nad Cierlickiem Górnym (8 km
od Cieszyna) podmuch oderwał skrzydło. Załoga poniosła śmierć. Warto pamiętać o tych dwóch postaciach. Dzięki poświęceniu i pasji takich ludzi przedwojenne polskie lotnictwo osiągnęło szczyty i uznanie na całym świecie. Nazwiska Żwirki i Wigury stały się najlepszą reklamą przyciągającą do lotnictwa rzesze młodych ludzi. Lotniczy spadkobiercy zwycięzców Challenge’ u nie kazali długo czekać na następne sukcesy. Challenge w 1934 roku również wygrała polska załoga w składzie: Jerzy Bajan i Gustaw Pokrzywka. |
|
Porucznik pilot Franciszek Żwirko Urodził
się 16 sierpnia 1895 roku w Święcianach na Wileńszczyźnie. W wojsku służył
od 1917 roku, początkowo powołany do
armii carskiej. Następnie wstąpił do utworzonego polskiego
korpusu. W 1924 roku ukończył Wyższą Szkołę Pilotów w Grudziądzu.
W lotnictwie sportowym pracował od 1929 roku jako oficer łącznikowy
przy Akademickim Aeroklubie Warszawskim. W 1927 zwyciężył w locie Małej
Ententy i Polski. Zdobył pierwsze miejsce w Lotach Południowo-Zachodniej
Polski w 1929 i 1930, a także w III i IV Konkursie Samolotów
Turystycznych w 1930 i 1931 roku. Pośmiertnie został awansowany do stopnia kapitana. Był odznaczony Krzyżem Kawaleryjskim Orderu Odrodzenia Polski oraz Złotym i Srebrnym Krzyżem Zasługi. |
Inżynier Stanisław Wigura
Urodził się 9 kwietnia 1903 roku w Warszawie. W trakcie wojny polsko-bolszewickiej przerwał naukę w liceum i wstąpił na ochotnika do wojska. Maturę uzyskał po wojnie. Studiował na Politechnice Warszawskiej. Był pilotem Aeroklubu Akademickiego w Warszawie. W zespole ze Stanisławem Rogalskim i Jerzym Drzewieckim skonstruował serię samolotów RWD. Wspólnie z Franciszkiem Żwirką odnosił sukcesy w konkursach lotniczych (Loty Południowo-Zachodniej Polski 1929 i 1930, Krajowy Konkurs Samolotów Turystycznych). W 1929 roku w spólnie z Franciszkiem Żwirką odbył lot dookoła Europy na samolocie własnej konstrukcji RWD-2. Był odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski i Złotym Krzyżem Zasługi. |
|
Samolot RWD-6 Dwumiejscowy
samolot turystyczny o konstrukcji mieszanej. Skonstruowany przez zespół
RWD (Rogalski-Wigura-Drzewiecki) specjalnie na zawody lotnicze Challenge
1932. Dane
techniczne: Rozpiętość:
11,6 m Długość:
6,6 m Wysokość:
2,07 m Masa
własna: 474 kg Masa
użyteczna: 276 kg Prędkość
maksymalna: 216 km/h Prędkość
minimalna: 57,6 km/h Zasięg:
850 km Pułap: 6000 m |
 |
Opracowanie: Bartolus 2002 Powrót do strony głównej
